Sabbatical nemen: Wat is het en wat zijn de regels?

sabbaticals and career breaks example

Er een langere tijd op uit trekken om bijvoorbeeld een wereldreis te maken, wie wil het niet? Werknemers kunnen hiervoor een sabbatical nemen, wat neerkomt op onbetaald verlof voor een langere periode. Lees hier meer over wat een sabbatical precies inhoudt en wat het je als werkgever kost.

Belangrijkste conclusies

  • Een werknemer heeft geen wettelijk recht op een sabbatical. Je bent als werkgever dus niet verplicht een aanvraag hiervoor toe te staan.

  • Wanneer je toestaat dat een medewerker een sabbatical neemt, heeft dit zowel voordelen als nadelen voor jou als werkgever.

  • Maak duidelijke afspraken met je werknemer voor hij of zij op sabbatical vertrekt, of leg de interne regels vast in een policy.

Wat is een sabbatical? 

Een sabbatical is een verlofperiode van een paar maanden of soms zelfs langer. De betekenis van sabbatical komt van het Hebreeuwse sjabbat. Dit is de wekelijkse rustdag in het jodendom. Vroeger had een sabbatical ook een religieuze oorsprong, maar nu wordt het alleen nog maar gebruikt om een tijdelijke pauze in te lassen in een carrière. 

Een sabbatical wordt dan ook gezien als buitengewoon onbetaald verlof. Werknemers die een sabbatical nemen, zitten vaak door hun betaalde vakantiedagen en gebruiken hiervoor onbetaald verlof.

Op dat punt verschilt een sabbatical dus ook van een lange vakantie. Een lange vakantie kan vaak wel worden opgenomen met betaalde vakantiedagen, uiteraard in overleg met de werkgever. Niet in alle bedrijven kan een werknemer zomaar vier weken na elkaar gemist worden.

Hebben werknemers wettelijk recht op een sabbatical?

Werknemers hebben standaard recht op twee soorten onbetaald verlof. Dit is enerzijds het ouderschapsverlof, en anderzijds het langdurend zorgverlof. Voor andere vormen van onbetaald verlof, zoals een sabbatical, is er geen wettelijke basis. Je bent als werkgever dus niet verplicht om je werknemer zomaar op wereldreis te laten gaan.

In de praktijk zien we echter dat andere vormen van onbetaald verlof vaak worden aanvaard in het kader van goed werkgeverschap. Je wilt de relatie met je werknemer uiteraard niet verpesten en je wilt hetwelzijn op de werkvloer verbeteren. Kun je een aanvraag tot een sabbatical toch echt niet goedkeuren? Ga hierover dan zeker in gesprek met je werknemer, en leg de redenen aan hem of haar goed uit.

Hoe vaak mag mijn werknemer een sabbatical nemen?

In principe staat er geen maximum op het aantal sabbaticals dat je werknemer mag aanvragen of nemen. Als je werknemer meerdere sabbaticals na elkaar neemt, is dat natuurlijk niet handig voor jou als werkgever. Maak hier onderling dus duidelijke afspraken over, en neem eventueel zelf een limiet op in de cao of arbeidsovereenkomst.

Voor de werknemer is het trouwens ook nadelig om vaak onbetaald verlof op te nemen. Hier komen we verder in dit artikel nog op terug.

Aandachtspunten bij een sabbatical

Als werkgever zijn er een aantal aandachtspunten waar je rekening mee moet houden wanneer je werknemer een sabbatical neemt. Ga hierover in gesprek met je werknemer en zet zeker alles op papier voor vertrek. 

De vervanging van je werknemer

In zeer weinig gevallen kan je werknemer vertrekken en het werk in de tussentijd gewoon laten liggen. Zorg dus dat je op tijd een vervanger hebt gevonden die het werk kan overnemen. Dit kan iemand intern zijn, of je kunt ook een nieuwe medewerker aanwerven. Start met de overdracht nog voor je werknemer op sabbatical vertrekt.

Gebruik je een tool als Personio, dan kun je makkelijk de afwezigheden van je werknemers bijhouden in één helder overzicht.

De duur van het verlof

Maak duidelijke afspraken over hoelang je werknemer precies weg zal zijn. Theoretisch gezien kan hij of zij onbeperkt onbetaald verlof opnemen, maar dat is niet zo slim. In de praktijk wordt een periode van 18 maanden als maximum aangeraden. Als een werknemer meer dan 18 maanden onbetaald verlof opneemt, dan kan dit gevolgen hebben voor de rechten op uitkeringen voor ziekte of werkloosheid.

De betaling van het loon

Als je werknemer onbetaald verlof neemt, betekent dit dus dat hij geen loon ontvangt. Neemt hij slechts gedeeltelijk verlof? Dan krijgt hij uiteraard wel een salaris voor de uren die hij heeft gewerkt.

De arbeidsvoorwaarden

Bekijk naast het loon ook van welke extralegale voordelen je werknemer geniet, en of deze kunnen blijven doorlopen tijdens het sabbatical. Denk hierbij aan een telefoon met of zonder abonnement, een bedrijfswagen, een ziekteverzekering en meer. Bespreek onderling duidelijk welke voordelen doorlopen en welke niet. We raden altijd aan dit soort zaken schriftelijk vast te leggen. 

De opbouw van vakantiedagen

Wanneer je werknemer onbetaald verlof neemt, bouwt hij geen vakantiedagen meer op, behalve als hij langdurend zorgverlof neemt. Heeft je werknemer nog betaalde vakantiedagen staan? Dan mag hij deze opnemen en worden ze gewoon uitbetaald. Nieuwe vakantiedagen worden weer opgebouwd van zodra de werknemer opnieuw aan het werk is. 

De opbouw van pensioen

Tijdens het onbetaalde verlof hoef je geen pensioenpremie te betalen voor je werknemer. Dit betekent dus ook dat je werknemer tijdelijk geen of zeer weinig pensioen opbouwt. Soms is het mogelijk dat je werknemer deze premie gedurende het verlof zelf betaalt, maar dit hangt af van het pensioenfonds. 

Ziekte

Wanneer je werknemer onbetaald verlof neemt, blijft hij of zij wel verzekerd voor ziektekosten. Als werkgever hoef je de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw (Zorgverzekeringswet) ook niet te betalen, op voorwaarde dat je werknemer helemaal geen inkomsten heeft in die periode. Je werknemer zal zelf wel zijn zorgpremie moeten blijven betalen.

Wordt je werknemer ziek tijdens zijn onbetaald verlof? Dan heeft hij in principe geen recht op loondoorbetaling, tenzij jullie dit onderling anders afspreken. Het kan zo geregeld worden dat wanneer de werknemer ziek is, hij zijn verlof afbreekt en jij start met de uitbetaling van zijn loon. 

Voordelen van een sabbatical

Aan een sabbatical zijn niet alleen voordelen verbonden voor de werknemer, maar vaak is de werkgever er ook mee gediend.

  • Je werknemer is uitgerust en gaat vol goede moed en motivatie weer aan de slag.

  • Als je werknemer een sabbatical heeft genomen om een opleiding te volgen, heeft dit mogelijk ook voordelen voor zijn functie.

  • Je werknemer maakt een persoonlijke groei door, waardoor zijn of haar prestaties zullen verbeteren.

  • Vaak zijn werknemers na een sabbatical erg doelgericht geworden. 

Nadelen van een sabbatical

Uiteraard zijn er ook nadelen verbonden aan het feit dat een van je werknemers een sabbatical neemt. De werknemer verlaat niet alleen voor lange tijd zijn functie en je bedrijf, maar daarnaast spelen er nog andere zaken.

  • Je moet als werkgever vervanging voorzien.

  • Je werknemer loopt achter op projecten wanneer hij terugkomt.

  • Je werknemer kan achteraf plots van carrière willen veranderen.

  • Je werknemer kan juist moeilijker te motiveren zijn om weer aan het werk te gaan na een zeer lange vakantie.

Sabbatical policy voor werknemers

Besluit je als werkgever toch om je werknemer een sabbatical te laten nemen? Zorg dan dat je heel duidelijke afspraken maakt én dat je deze verwerkt in een overeenkomst of contract. Zo kun je je als werkgever indekken tegen de volgende risico’s:

  • Een werknemer die langer wegblijft dan voorzien.

  • Een werknemer die niet meer terug wil komen in zijn huidige functie.

  • Een hogere druk op de andere werknemers die het werk moeten overnemen.

Om ervoor te zorgen dat je sabbaticals kunt verlenen zonder in de problemen te komen, raden we aan om een duidelijk beleid op te stellen. Hiermee weten je werknemers onder welke voorwaarden ze een sabbatical kunnen nemen en wat er van ze wordt verwacht. De volgende zaken kun je in een sabbatical policy opnemen:

  • Het aantal jaren dat de werknemer minstens in dienst moet zijn.

  • De maximumduur van het verlof.

  • Om welke redenen een werknemer een sabbatical mag nemen.

  • Hoe ver van te voren de aanvraag moet worden gedaan.

  • Hoe vaak werknemers een sabbatical mogen inlassen.

  • Wat er gebeurt na de terugkeer van de medewerker. Denk aan een minimum tijd dat er nog gewerkt moet worden, maar ook aan de functie waarin de werknemer mag terugkomen.

  • Hoe het zit met de uitbetaling van eventuele bonussen.

  • Andere verplichtingen voor de werknemer. 

Kan ik een werknemer ontslaan tijdens een sabbatical?

Het is niet mogelijk om een werknemer te ontslaan tijdens een sabbatical of een andere vorm van onbetaald verlof. De arbeidsovereenkomst loopt gewoon door en de ontslagbescherming blijft van kracht, tenzij dit anders vermeld staat in de cao.

FAQ: sabbatical nemen

Heeft een werknemer recht op een sabbatical?

Er bestaat in Nederland geen wettelijk recht om een sabbatical te nemen. Je bent als werkgever dus niet verplicht om in te gaan op een dergelijk verzoek van je werknemer.

Kan de werkgever een verzoek tot sabbatical weigeren?

Ja, de werkgever kan een verzoek tot sabbatical weigeren. Aangezien er geen wettelijk recht bestaat voor de werknemer om onbetaald verlof te nemen voor een sabbatical, kan de werkgever besluiten dit verzoek niet in te willigen. Hou er wel rekening mee dat een afwijzingsbeslissing de relatie tussen werkgever en werknemer kan verslechteren.

Wat houdt een sabbatical in?

Een sabbatical houdt in dat je tijdelijk je carrière op pauze zet. Werknemers lassen vaak een sabbatical in om een wereldreis te maken, maar je kunt ook een sabbatical nemen om een opleiding te volgen of om vrijwilligerswerk te doen.

Disclaimer

Wij wijzen erop dat de inhoud van onze website (inclusief eventuele juridische bijdragen) uitsluitend bedoeld is voor niet-bindende informatieve doeleinden en niet dient als juridisch advies in strikte zin. De inhoud van deze site kan en mag niet dienen als vervanging van individueel en bindend juridisch advies dat betrekking heeft op jouw specifieke situatie. Alle informatie wordt daarom verstrekt zonder garantie voor juistheid, volledigheid en actualiteit.

Klaar voor de toekomst met HR-software

NL_arbeidscontract_employment_abbinder_image